ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ
Στόχος του Προγράμματος
Το διδακτορικό πρόγραμμα οδηγεί στην απόκτηση του τίτλου του Διδάκτορα Φιλοσοφίας στην Κλινική Ψυχολογία (Ph.D). Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τρία μέρη: α. ακαδημαϊκά μαθήματα, β. κλινική άσκηση, και γ. την εκπόνηση διδακτορικής διατριβής. Το πρόγραμμα διαρκεί 4 χρόνια και οδηγεί στη συμπλήρωση 320 συνολικά Π.Μ. Οι απόφοιτοι του προγράμματος θα μπορούν να διεκδικήσουν καριέρα στον ερευνητικό και τον ακαδημαϊκό χώρο, και παράλληλα θα πληρούν τα κριτήρια εγγραφής στο μητρώο των επαγγελματιών ψυχολόγων σύμφωνα με την Κυπριακή Νομοθεσία.
Αριθμός Εισδοχών και Διαδικασία Εισδοχής
Το τμήμα δέχεται περίπου επτά διδακτορικούς φοιτητές το χρόνο. Οι θέσεις προκηρύσσονται τουλάχιστο 6 μήνες πριν την αρχή κάθε ακαδημαϊκής χρονιάς, σύμφωνα με τις επίσημες διαδικασίες της Φοιτητικής Μέριμνας. Οι αιτήσεις εξετάζονται από την Επιτροπή Μεταπτυχιακών Προγραμμάτων του Τμήματος, η οποία καταθέτει τις προτάσεις της στο Συμβούλιο του Τμήματος. Οι αποφάσεις του Τμήματος εφαρμόζονται μόνο μετά την έγκρισή τους από την Επιτροπή Μεταπτυχιακών του Πανεπιστημίου.
Ο κάθε διδακτορικός φοιτητής κατά την διάρκεια των σπουδών του εποπτεύεται από ένα ακαδημαϊκό μέλος του Τμήματος. Για την ομαλή εποπτεία του κάθε φοιτητή, το Τμήμα αποφάσισε πως οι διδακτορικοί φοιτητές πρέπει να εξασφαλίζουν την εποπτεία ακαδημαϊκού μέλους του Τμήματος πριν από την προσωπική συνέντευξη που γίνεται στα πλαίσια διαδικασίας εισδοχής στο διδακτορικό πρόγραμμα.
Κριτήρια Εισδοχής
· Πτυχίο Ψυχολογίας και Μεταπτυχιακό Ψυχολογίας από αναγνωρισμένα πανεπιστήμια. Το μεταπτυχιακό ψυχολογίας να είναι κατά προτίμηση σε εφαρμοσμένο κλάδο της ψυχολογίας.
· Ακαδημαϊκή επίδοση όπως φαίνεται στην αναλυτική βαθμολογία του φοιτητή.
· Τουλάχιστο τρεις συστατικές επιστολές (βλέπε Φόρμα Συστατικής Επιστολής του Τμήματος). Τουλάχιστο οι δύο από τις τρεις επιστολές θα πρέπει να προέρχονται από προηγούμενους καθηγητές του φοιτητή.
· Διακρίσεις και βραβεία.
· Ερευνητικές συμμετοχές και δημοσιεύσεις σε επιστημονικά περιοδικά.
· Προσωπική συνέντευξη.
Σε κάθε διδακτορικό φοιτητή θα ανατεθεί ένας ακαδημαϊκός σύμβουλος, μέλος του ακαδημαϊκού προσωπικού του τμήματος, ο οποίος θα εποπτεύει το φοιτητή κατά τη διάρκεια των σπουδών του και της εκπόνησης της διατριβής του. Το Τμήμα απαιτεί από τον υποψήφιο διδακτορικό φοιτητή να εξασφαλίσει τη δέσμευση ενός μέλους του ακαδημαϊκού προσωπικού για την επίβλεψη του κατά τη διάρκεια των σπουδών του, πριν τη συνέντευξη για εισδοχή του στο πρόγραμμα (η οποία διεξάγεται ως μέρος της διαδικασίας λήψης απόφασης για την εισδοχή).
Ολοκλήρωση του Διδακτορικού Προγράμματος
Για την απόκτηση του Διδακτορικού, απαιτούνται τα ακόλουθα:
- Επιτυχής συμπλήρωση των 320 Π.Μ., συμπεριλαμβανομένων 75 Π.Μ. από τα 11 ακαδημαϊκά μαθήματα και σεμινάρια.
- Επιτυχής επίδοση στην Περιεκτική Εξέταση σύμφωνα με τους εσωτερικούς κανονισμούς του Τμήματος και του Πανεπιστημίου.
- Επιτυχής ολοκλήρωση των 1500 ωρών Εποπτευόμενης Κλινικής Άσκησης.
- Επιτυχής συμπλήρωση της Εξέτασης Κλινικής Γνώσης και Κλινικών Δεξιοτήτων σύμφωνα με τους εσωτερικούς κανονισμούς του Τμήματος και του Πανεπιστημίου.
- Παράδοση και επιτυχής υπεράσπιση πρότασης για διδακτορική διατριβή.
- Ολοκλήρωση και επιτυχής υπεράσπιση διδακτορικής διατριβής.
Περιγραφή του Προγράμματος
Ι. Ακαδημαϊκά Μαθήματα
Οι φοιτητές θα παρακολουθήσουν έντεκα μαθήματα που θα επιλέξουν από τις παρακάτω τέσσερις κατηγορίες (βλέπε 1 μέχρι 4 πιο κάτω). Είναι δυνατό να αναγνωριστούν και να μεταφερθούν κάποια από τα μαθήματα του μεταπτυχιακού προγράμματος που έχουν ήδη ολοκληρώσει, με την προϋπόθεση ότι το περιεχόμενο των μαθημάτων είναι το ίδιο με αυτό που απαιτείται. Οι φοιτητές μπορούν να πιστωθούν μέχρι τρία μαθήματα από τις κατηγορίες 1, 2, και 3 παρακάτω.
Αναμένεται ότι οι φοιτητές έχουν αποκτήσει γνώσεις αναφορικά με τις θεωρητικές βάσεις της Ψυχολογίας (Γνωστικές, Βιολογικές, Αναπτυξιακές, Κοινωνικές, καθώς και Ερευνητικές Μεθόδους), όπως επίσης και τις βασικές συμβουλευτικές δεξιότητες, από το μεταπτυχιακό τους πρόγραμμα. Επομένως, αυτά τα μαθήματα δεν απαιτούνται ως μέρος των συνολικών ECTS του προγράμματος. Σε περίπτωση που ο φοιτητής δεν παρακολούθησε ένα τουλάχιστο μάθημα σε κάθε μία από τις προαναφερθείσες περιοχές κατά τη διάρκεια του μεταπτυχιακού του, τότε θα πρέπει να εγγραφεί σε αυτό το μάθημα που προσφέρεται από τα μεταπτυχιακά προγράμματα του Τμήματος, επιπρόσθετα από τις υπόλοιπες απαιτήσεις του διδακτορικού προγράμματος.
Αναμένεται ότι θέματα Δεοντολογίας, Επαγγελματικής Ανάπτυξης, Διαπολιτισμικότητας και Νομοθεσίας θα αποτελούν μέρος του διαγράμματος όλων των κλινικών μαθημάτων, για σκοπούς καλύτερης κατανόησης και διασύνδεσης των θεμάτων αυτών με συγκεκριμένες περιπτώσεις και θεματολογία. Γι’ αυτό δεν υπάρχει συγκεκριμένο υποχρεωτικό μάθημα στους σημαντικούς αυτούς τομείς.
Οι φοιτητές θα πρέπει επίσης να περάσουν επιτυχώς την περιεκτική εξέταση κατά το 5ο εξάμηνο των σπουδών τους. Θα μπορούν να ξεκινήσουν τη διδακτορική τους διατριβή όταν περάσουν την περιεκτική εξέταση. Αναλυτικά, τα ακαδημαϊκά μαθήματα και τα μαθήματα για τη διατριβή δίνονται παρακάτω:
Μαθήματα Έρευνας (2 από τα πιο κάτω, σύνολο 15 Π.Μ.):
α. ΨΥΧ788 Ερευνητικές Μέθοδοι Προχωρημένου Επιπέδου ΙΙ (7.5 Π.Μ.)
(Προαπαιτούμενο: ΨΥΧ 604: Τεχνικές Πολυμεταβλητής Ανάλυσης στις Επιστήμες της Συμπεριφοράς)
β. ΨΥΧ 790 Διδακτορικό Σεμινάριο: Ανάπτυξη Διατριβής και Ερευνητικών Προγραμμάτων
(7.5 Π.Μ.)
γ. ΨΥΧ789 Εφαρμοσμένη Ανάλυση Δεδομένων ΙΙ (7.5 Π.Μ.)
Μαθήματα Κλινικής Αξιολόγησης (3 από τα 5, σύνολο 22,5 Π.Μ.)
1. α. ΨΥΧ 642 Ψυχοπαθολογία Παιδιών και Εφήβων (7.5 Π.Μ.) ή
β. ΨΥΧ 717 Ψυχοπαθολογία Ενηλίκων (7.5 Π.Μ.)
- α. ΨΥΧ 705 Διαγνωστική Αξιολόγηση Νοητικών Ικανοτήτων Παιδιών και
Εφήβων (7.5 Π.Μ.) ή
β. ΨΥΧ 730 Νευροψυχολογική Αξιολόγηση (7.5 Π.Μ.)
- ΨΥΧ 747 Διαγνωστική Αξιολόγηση ΙΙ (Προσωπικότητα, Συναίσθημα και Συμπτωματολογία) (7.5 Π.Μ.)
Μαθήματα Κλινικής Παρέμβασης (2 από τα πιο κάτω 15 Π.Μ.)
α. ΨΥΧ 708 Ανάλυση και Τροποποίηση της Συμπεριφοράς (7.5 Π.Μ.)
β. ΨΥΧ 711 Ψυχοφαρμακολογία (7.5 Π.Μ.)
γ. ΨΥΧ 716 Βασικές Κλινικές Δεξιότητες (7.5 Π.Μ.) ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΟ
δ. ΨΥΧ 733 Θεωρίες και Συστήματα Ψυχοθεραπείας (7.5 Π.Μ.)
ε. ΨΥΧ 748 Νευροψυχολογική Αποκατάσταση (7.5 Π.Μ.)
Εξειδικευμένα Σεμινάρια Ψυχοθεραπείας (3 από τα πιο κάτω 22.5 Π.Μ.)
α. ΨΥΧ 714 Ψυχολογικές Παρεμβάσεις στο Σχολείο ΙΙ (7.5 Π.Μ.)
β. ΨΥΧ 720 Σεμινάριο Ψυχοθεραπείας με Ζευγάρια και Οικογένειες (7.5 Π.Μ.)
γ. ΨΥΧ 721 Σεμινάριο Ομαδικής Ψυχοθεραπείας (7.5 Π.Μ.)
δ. ΨΥΧ 723 Σεμινάριο Γνωστικής–Συμπεριφορικής Ψυχοθεραπείας (7.5 Π.Μ) ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΟ
ε. ΨΥΧ 724 Σεμινάριο Συστεμικής Θεωρίας και Παρέμβασης (7.5 Π.Μ.)
στ. ΨΥΧ 725 Σεμινάριο στις Ψυχοθεραπείες Σύντομης Διάρκειας (7.5 Π.Μ.)
ζ. ΨΥΧ 726 Σεμινάριο Κλινικής Γεροντοψυχολογίας (7.5 Π.Μ.)
η. ΨΥΧ 727 Σεμινάριο Κλινικής Δικανικής Ψυχολογίας (7.5 Π.Μ.)
θ. ΨΥΧ728 Εξειδικευμένο Σεμινάριο ΙV:Ψυχολογικές Παρεμβάσεις στο Χώρο της Υγείας (7.5 Π.Μ.)
ι. ΨΥΧ 729 Εξειδικευμένο Σεμινάριο V: Σοβαρή Ψυχοπαθολογία, Διάγνωση
και Παρέμβαση (7.5 Π.Μ.)
Σημείωση: Το εντέκατο μάθημα είναι επιλογή του φοιτητή από τα μάθημα κλινικής παρέμβασης ή τα Εξειδικευμένα Σεμινάρια.
Περιεκτική Εξέταση (15 Π.Μ.)
α. ΨΥΧ 777 Προετοιμασία για Περιεκτική Εξέταση (προαιρετικό) (1 Π.Μ.)
β. ΨΥΧ 800 Περιεκτική Εξέταση (15 Π.Μ.)
Εκπόνηση Διδακτορικής Διατριβής (σύνολο 180 Π.Μ.)
ΨΥΧ 869 - Ερευνητικό Στάδιο ΙA (15 Π.Μ.)
ΨΥΧ 870 - Ερευνητικό Στάδιο ΙB (15 Π.Μ.)
ΨΥΧ 871 - Ερευνητικό Στάδιο ΙIA (15 Π.Μ.)
ΨΥΧ 872 – Ερευνητικό Στάδιο ΙΙB (15 Π.Μ.)
ΨΥΧ 873 – Ερευνητικό Στάδιο ΙΙΙ (30 Π.Μ.)
ΨΥΧ 874 – Ερευνητικό Στάδιο ΙV (30 Π.Μ.)
ΨΥΧ 875 – Συγγραφικό Στάδιο ΙA (15 Π.Μ.)
ΨΥΧ 876 - Συγγραφικό Στάδιο ΙB (15 Π.Μ.)
ΨΥΧ 877 - Συγγραφικό Στάδιο ΙΙA (15 Π.Μ.)
ΨΥΧ 878 - Συγγραφικό Στάδιο ΙΙB (15 Π.Μ.)
ΨΥΧ 879 - Συγγραφικό Στάδιο ΙΙI (1 Π.Μ.)
ΨΥΧ 880 - Συγγραφικό Στάδιο ΙV (1 Π.Μ.)
ΨΥΧ 881 - Συγγραφικό Στάδιο V (1 Π.Μ.)
ΨΥΧ 882 - Συγγραφικό Στάδιο VI (1 Π.Μ.)
ΨΥΧ 883 - Συγγραφικό Στάδιο VII (1 Π.Μ.)
ΨΥΧ 884 - Συγγραφικό Στάδιο VIII (1 Π.Μ.)
ΨΥΧ 885 - Συγγραφικό Στάδιο IX (1 Π.Μ.)
ΨΥΧ 886 - Συγγραφικό Στάδιο Χ (1 Π.Μ.)
Σεμινάρια Κλινικής Άσκησης (4 από τα πιο κάτω, σύνολο 42,5 Π.Μ.)
- ΨΥΧ 734 Σεμινάριο Εποπτευόμενης Κλινικής Απασχόλησης Ι (10 Π.Μ.)
- ΨΥΧ 735 Σεμινάριο Εποπτευόμενης Κλινικής Απασχόλησης ΙΙ (10 Π.Μ.)
- ΨΥΧ 736 Σεμινάριο Εποπτευόμενης Κλινικής Απασχόλησης ΙΙΙ (11Π.Μ.)
-ΨΥΧ 738 Σεμινάριο Εποπτευόμενης Κλινικής Απασχόλησης ΙV (11.5 Π.Μ.)
-ΨΥΧ 739 Σεμινάριο Εποπτευόμενης Κλινικής Απασχόλησης V (7.5 Π.Μ.) ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΟ
Όροι και Προϋποθέσεις Σπουδών
Ο φοιτητής θα πρέπει να διατηρεί ένα Γενικό Μέσο Όρο της τάξης του 7 από τα 10 ή ψηλότερο, διαφορετικά θα τεθεί σε ακαδημαϊκή διαθεσιμότητα. Αν ο μέσος όρος του φοιτητή παραμείνει κάτω από το 7 για δεύτερο εξάμηνο, η περίπτωση προωθείται στο Συμβούλιο του Τμήματος για εξέταση και πιθανή αποβολή.
ΙΙ. Κλινική Άσκηση:
Το πρόγραμμα θα απαιτεί τουλάχιστο 1500 ώρες κλινικής άσκησης, με βάση την ισχύουσα νομοθεσία αλλά και τις απαιτήσεις του προτεινόμενου Ευρωπαϊκού μοντέλου εκπαίδευσης Ψυχολόγων EuroPsy. Για όσους φοιτητές εισέλθουν στο πρόγραμμα με εποπτευόμενη κλινική άσκηση η οποία ολοκληρώθηκε στα πλαίσια του μεταπτυχιακού τους στη Ψυχολογία, που θα κριθεί επαρκής από το Τμήμα, ή για όσους κατέχουν άδεια άσκησης επαγγέλματος του ψυχολόγου, δύναται να αναγνωριστούν μέχρι 900 ώρες κλινικής άσκησης.
Η κλινική εποπτεία των φοιτητών θα διεξάγεται τόσο από εξωτερικούς επόπτες στις δομές όσο και από προσωπικό του Τμήματος με βάση κριτήρια ποιότητας που καθορίζονται με βάση την επιστημονική βιβλιογραφία, τη διεθνή πρακτική και την εμπειρογνωμοσύνη των μελών του Τμήματος.
ΨΥΧ 737 ΤΕΛΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΚΛΙΝΙΚΩΝ ΓΝΩΣΕΩΝ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ (0 Π.Μ.)
Για να δικαιούται ένας φοιτητής να αποφοιτήσει θα πρέπει να περάσει με επιτυχία εξέταση στην ύλη και τις δεξιότητες που διδάχτηκαν στο πλαίσιο της κλινικής άσκησης . Ο φοιτητής αποκτά το δικαίωμα να συμμετάσχει στην τελική εξέταση όταν (1) συμπληρώσει ικανοποιητικά το κλινικό του πορτοφόλιο, (2) αποδεδειγμένα συμπληρώσει τουλάχιστον 1000 ώρες εποπτευόμενης κλινικής άσκησης, και (3) ικανοποιήσει τους μέχρι τώρα στόχους της εποπτευόμενης κλινικής άσκησης όπως αυτοί περιγράφονται στα ειδικά έντυπα του Τμήματος. Η κλινική εξέταση θα είναι ατομική, θα διεξάγεται υπό γραπτή μορφή και θα βαθμολογείται από διμελή επιτροπή η οποία θα απαρτίζεται από την Υπεύθυνη του Τμήματος για θέματα κλινικής άσκησης και τον/την διδάσκοντα/ουσα του Σεμιναρίου Εποπτευόμενης Κλινικής Άσκησης ΙΙΙ. Ο φοιτητής που αποτυγχάνει στην εξέταση , θα τίθεται σε διαθεσιμότητα μέχρι να ολοκληρώσει με επιτυχία την εξέταση σύμφωνα με τους κανόνες του Πανεπιστημίου Κύπρου σχετικά με την περιεκτική εξέταση.
Το Τμήμα θα παραθέτει συγκεκριμένες ημερομηνίες παρακάθησης της εξέτασης (π.χ., Δεκέμβριο, Μάιο και Σεπτέμβριο) που θα συνάδουν με τη χρονική διάρκεια των ακαδημαϊκών εξαμήνων. Αυτή η εισήγηση έχει στόχο το να παρέχει στο φοιτητή τη δυνατότητα να παρακαθήσει την εξέταση με την ολοκλήρωση του Σεμιναρίου Κλινικής Άσκησης ΙΙΙ με το οποίο είναι συνδεδεμένη η εξέταση ή/και με την ολοκλήρωση των 1000 ωρών εποπτευόμενης κλινικής άσκησης. Επίσης, στοχεύει στο να δώσει τη δυνατότητα στο φοιτητή ο οποίος αποτυγχάνει την εξέταση να την παρακαθήσει ξανά σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα που να συνάδει με την αξιολόγηση προόδου.
Η εξέταση σκοπό θα έχει να αξιολογήσει τις κλινικές γνώσεις του φοιτητή στη διαχείριση περιπτώσεων και, κατ’ επέκταση, την ετοιμότητα του να ασκήσει ανεξάρτητα το επάγγελμα του κλινικού ψυχολόγου μέσα σε δεοντολογικά, νομικά, και επαγγελματικά πλαίσια. Η εξέταση θα αξιολογείται υπό τη μορφή Pass/Fail και το αποτέλεσμά της θα επικυρώνεται από το Συμβούλιο του Τμήματος. Σε περίπτωση αποτυχίας, το Τμήμα είναι δυνατό να ζητήσει από το φοιτητή να εμπλακεί σε περαιτέρω ακαδημαϊκές δραστηριότητες ή/και επιπρόσθετη εποπτευόμενη κλινική άσκηση, αν αυτό κριθεί αναγκαίο. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, ο φοιτητής θα τίθεται σε περίοδο κλινικής/ακαδημαϊκής διαθεσιμότητας για τουλάχιστον ένα ακαδημαϊκό εξάμηνο κατά τη διάρκεια του οποίου δε θα δικαιούται να εγγραφεί σε μετέπειτα Σεμινάρια Κλινικής Άσκησης. Σε περίπτωση αποτυχίας της δεύτερης εξέτασης, ο φοιτητής δε θα δύναται να συνεχίσει την εποπτευόμενη κλινική άσκηση και θα κρίνεται ότι δε δύναται να ολοκληρώσει το κλινικό, εφαρμοσμένο σκέλος τους προγράμματος.
Η επιτυχία στην εξέταση αυτή δε σημαίνει τέλος της αξιολόγησης των κλινικών γνώσεων και δεξιοτήτων των φοιτητών. Όσοι φοιτητές ολοκληρώσουν με επιτυχία αυτό το σκέλος της περιεκτικής εξέτασης θα συνεχίζουν να αξιολογούνται και να είναι υπό ενός διαφορετικού τύπου κλινικής διαθεσιμότητας. Αυτό θα σημαίνει ότι για να ολοκληρώσουν με επιτυχία το κλινικό σκέλος του προγράμματος, θα πρέπει να ολοκληρώσουν με επιτυχία τις απαιτήσεις του Σεμιναρίου Κλινικής Άσκησης ΙV. Σε περίπτωση που κάποιος φοιτητής αποτύχει να ολοκληρώσει με επιτυχία το Σεμινάριο Κλινικής Άσκησης IV, θα πρέπει να συνεχίσει την κλινική άσκηση ώστε να ολοκληρώσει με επιτυχία τις απαιτήσεις του συγκεκριμένου σεμιναρίου. Σε περίπτωση που δεν τις ολοκληρώσει, τότε δε δύναται να ολοκληρώσει τις απαιτήσεις της κλινικής άσκησης (δηλ. πίστωση 1500 ωρών) επιτυχώς.
Η επιτυχία σε κάθε σεμινάριο κλινικής άσκησης θεωρείται ως προαπαιτούμενο για να συνεχίζει ο φοιτητής το επόμενο. Σε περίπτωση αποτυχίας σε σεμινάριο ακολουθείται η προαναφερόμενη διαδικασία μέχρι να ολοκληρωθούν όλα τα Σεμινάρια Κλινικής Άσκησης.
ΙΙΙ. Διδακτορική Διατριβή
Οι διαδικασίες εκπόνησης διδακτορικής διατριβής επεξηγούνται σε ξεχωριστό έντυπο στην ιστοσελίδα του τμήματος. Η διδακτορική διατριβή αρχίζει μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της περιεκτικής εξέτασης και εποπτεύεται από ακαδημαϊκό μέλος του τμήματος.
TOTAL = 320 ΠΙΣΤΩΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ