• Επίγνωση των Κινδύνων της ΤΝ

Βασικό Σημείο

Χρησιμοποιήστε την ΤΝ με προσοχή: να γνωρίζετε τους κινδύνους της — όπως η λογοκλοπή, η προκατάληψη, οι παραβιάσεις απορρήτου και η υπερβολική εξάρτηση — και να λαμβάνετε μέτρα για να τους αποφεύγετε.

Παραδείγματα

Λογοκλοπή — Η χρήση περιεχομένου που έχει παραχθεί από ΤΝ χωρίς δική σας συμβολή ή αναφορά μπορεί να παραβιάζει την ακαδημαϊκή ακεραιότητα.

Διδάσκοντες/σκουσες

✅ Εξηγήστε στους/στις φοιτητές/τριες γιατί η αντιγραφή περιεχομένου που έχει παραχθεί από ΤΝ εξακολουθεί να αποτελεί λογοκλοπή.

❌ Μην υποθέτετε ότι οι φοιτητές/τριες γνωρίζουν ότι πρέπει να αναφέρουν περιεχόμενο που έχει παραχθεί από ΤΝ.

Φοιτητές/τριες

✅ Χρησιμοποιήστε ΤΝ για προσχέδια ή περιγράμματα όπου αυτό επιτρέπεται, αλλά να προσθέτετε πάντα δικές σας ιδέες και να αναφέρετε την πηγή των πληροφοριών σας αν σημαντικά μέρη του κειμένου προέρχονται από ΤΝ.

❌ Μην υποβάλλετε κείμενο που έχει παραχθεί από ΤΝ ως δικό σας πρωτότυπο γραπτό.

Ερευνητές/τριες

✅ Σημειώστε ξεκάθαρα τα τμήματα που έχουν παραχθεί από ΤΝ σε προσχέδια που μοιράζεστε με συνεργάτες/τριες.

❌ Μη συμπεριλαμβάνετε κείμενο που έχει παραχθεί από ΤΝ σε δημοσίευση χωρίς κατάλληλη αναφορά και δική σας ανάλυση.

Μεροληψία ή Ανακρίβεια — ΤΝ μπορεί να αναπαράγει στερεότυπα ή να παρέχει ανακριβείς πληροφορίες αν δεν επαληθευτεί.

Διδάσκοντες/σκουσες

✅ Ελέγξτε εάν παραδείγματα ή περιπτωσιολογικές μελέτες που έχουν παραχθεί από ΤΝ περιέχουν υποβόσκοντα στερεότυπα.

❌ Μην παρουσιάζετε περιεχόμενο ΤΝ ως γεγονός χωρίς να το διασταυρώνετε με αξιόπιστες πηγές.

Φοιτητές/τριες

✅ Συγκρίνετε τις επεξηγήσεις που σας παρέχει η ΤΝ με τα διδακτικά σας βιβλία ή με επιστημονικά άρθρα.

❌ Μη βασίζεστε στην ΤΝ ως τη μοναδική σας πηγή για σύνθετα θέματα.

Ερευνητές/τριες

✅ Ελέγξτε τα μοντέλα ΤΝ που χρησιμοποιείτε για πιθανή μεροληψία πριν δημοσιεύσετε αποτελέσματα.

❌ Μην παραλείπετε τη διαδικασία αξιολόγησης από ομότιμους κριτές για περιλήψεις ή αναλύσεις που έχουν παραχθεί από ΤΝ.

Παραβίαση Απορρήτου — Η αποστολή ευαίσθητων ή προσωπικών δεδομένων σε εργαλεία ΤΝ τρίτων ή εξωτερικών παρόχων μπορεί να οδηγήσει σε διαρροές δεδομένων.

Διδάσκοντες/σκουσες

✅ Χρησιμοποιείστε εργαλεία εγκεκριμένα από το Πανεπιστήμιο για βαθμολόγηση ή παροχή ανατροφοδότησης που περιλαμβάνει δεδομένα φοιτητών/τριών.

❌ Μην καταχωρείτε φοιτητικές εργασίες σε δωρεάν εργαλεία ΤΝ που διατηρούν ή αποθηκεύουν το περιεχόμενο που υποβάλλεται.

Φοιτητές/τριες

✅ Αφαιρέστε το όνομά σας ή τον αριθμό ταυτότητας πριν χρησιμοποιήσετε ΤΝ για τον έλεγχο προσχεδίων.

❌ Μην υποβάλλετε προσωπικά δεδομένα, όπως βαθμολογίες ή ερωτήσεις εξετάσεων, σε εργαλεία ΤΝ που λειτουργούν μέσω διαδικτύου.

Ερευνητές/τριες

✅ Ανωνυμοποιήστε τα σύνολα δεδομένων πριν χρησιμοποιήσετε εργαλεία ΤΝ για ανάλυση.

❌ Μην εισάγετε εμπιστευτικά δεδομένα ή μη δημοσιευμένο ερευνητικό υλικό σε εργαλεία ΤΝ τρίτων.

Υπερβολική Εξάρτηση — Η υπερβολική χρήση της ΤΝ μπορεί να αποδυναμώσει τις προσωπικές δεξιότητες, την κριτική σκέψη και την ικανότητα για ανεξάρτητη εργασία.

Διδάσκοντες/σκουσες

✅ Σχεδιάστε εργασίες που απαιτούν από τους/τις φοιτητές/τριες να τεκμηριώσουν τη σκέψη ή την προσέγγισή τους πριν χρησιμοποιήσουν εργαλεία ΤΝ.

❌ Μην επιτρέπετε την υποβολή απαντήσεων που έχουν παραχθεί αποκλειστικά από ΤΝ χωρίς να αποδεικνύεται η ατομική επεξεργασία ή η κατανόηση της διαδικασίας από τους/τις φοιτητές/τριες.

Φοιτητές/τριες

✅ Χρησιμοποιείστε την ΤΝ για να βελτιώσετε τα προσχέδιά σας, αλλά συγκρίνετε τις αναθεωρήσεις ώστε να μαθαίνετε μέσα από αυτές.

❌ Μη βασίζεστε στην ΤΝ για την πλήρη εκπόνηση της εργασίας ή της ανάλυσής σας — δώστε προτεραιότητα στην ανάπτυξη των δικών σας δεξιοτήτων.

Ερευνητές/τριες

✅ Χρησιμοποιήστε την ΤΝ για να δοκιμάσετε ιδέες, αλλά φροντίστε να τις επαληθεύσετε με τη δική σας έρευνα και επιστημονική κρίση.

❌ Μη βασίζεστε σε δεδομένα ή κώδικα που έχουν παραχθεί από ΤΝ χωρίς να κατανοείτε τις μεθόδους παραγωγής τους και τους περιορισμούς τους.

Απόσπασμα από τις Επίσημες Συστάσεις

Το Πανεπιστήμιο Κύπρου υιοθετεί την κατηγοριοποίηση των κινδύνων της ΤΝ όπως ορίζεται στον Κανονισμό ΤΝ της Ε.Ε. (EU AI Act1) — μη αποδεκτός, υψηλός, περιορισμένος και ελάχιστος κίνδυνος — και οι συστάσεις του αντικατοπτρίζουν αυτήν την ταξινόμηση. Τα μέλη του Πανεπιστημίου πρέπει να είναι ενήμερα για πιθανά προβλήματα που σχετίζονται με τη χρήση της ΤΝ. Αυτά περιλαμβάνουν, αλλά δεν περιορίζονται σε:

  • κινδύνους για την ακαδημαϊκή ακεραιότητα (π.χ. λογοκλοπή, παραβίαση δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας και πρωτοκόλλου διαδικτύου)
  • ηθικά ζητήματα και ζητήματα ιδιωτικότητας και ασφάλειας (π.χ. μεροληψία στα αποτελέσματα, παραβίαση της ιδιωτικότητας συμπεριλαμβανομένης της ανάρτησης πρωτότυπου έργου άλλου/ης συγγραφέα/ως χωρίς συναίνεση, έλλειψη διαφάνειας ως προς τη χρήση της ΤΝ)
  • κινδύνους εξάρτησης (π.χ. αποδυνάμωση της κριτικής σκέψης και απώλεια δεξιοτήτων),
  • κινδύνους ανακρίβειας και παραπληροφόρησης (π.χ. παραπλανητικό περιεχόμενο που παράγεται από ΤΝ, όπως ψευδείς πληροφορίες ή deepfakes – αλλοιωμένο οπτικοακουστικό υλικό παραγόμενο από ΤΝ – που ενδέχεται να περιλαμβάνει δεδομένα τα οποία έχουν αλλοιωθεί είτε σκόπιμα είτε ακούσια, με αποτέλεσμα την παραγωγή μεροληπτικού περιεχομένου
  • κοινωνικές ανισότητες (π.χ. άνιση πρόσβαση ή καταχρηστική χρήση που ενδέχεται να προσφέρει αθέμιτα πλεονεκτήματα σε άτομα ή ομάδες)

Last Updated on 4 Σεπτεμβρίου, 2025