Οι Δέκα Μικρές Ιστορίες στη Σάννα είναι το τελικό αποτέλεσμα μιας προσπάθειας που ξεκίνησε το 2017 στο πλαίσιο του ερευνητικού προγράμματος MapCyArS: Mapping Cypriot Arabic speakers: An investigation into linguistic demography and the sociolinguistic profile of Kormakiote Maronites με χρηματοδότηση του Ιδρύματος Αναστάσιος Γ. Λεβέντης στο Πανεπιστήμιο Κύπρου και ολοκληρώθηκε με χρηματοδότηση του Πανεπιστημίου Κύπρου και του Υπουργείου Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας. Βασίζεται στην ανάγκη να συνδεθεί η προσπάθεια τεκμηρίωσης της σάννα και το Αρχείο Προφορικής Παράδοσης με τη διαδικασία αναβίωσης της γλώσσας μέσω της διδασκαλίας της στα νεαρά μέλη της κοινότητας.
Οι Μικρές Ιστορίες που επιλέξαμε δεν συνδέονται με μεγάλα ιστορικά γεγονότα. Πρόκειται για ελαφρώς επεξεργασμένες μορφές σύντομων αφηγήσεων που αναφέρονται σε περιστατικά και γεγονότα από την καθημερινή ζωή του χωριού πριν από την τουρκική εισβολή και την αναγκαστική μετακίνηση. Αν και δεν είναι όλες αυστηρά αυτοβιογραφικές για τα άτομα που μας τις αφηγήθηκαν, έχουν πρωταγωνιστές κατοίκους του Κορμακίτη, ορισμένοι από τους οποίους βρίσκονται ακόμη εν ζωή. Οι πρωταγωνιστές αυτοί λειτουργούν συχνά ως αντι-ήρωες, υποκινούμενοι από μικρότητες και αρνητικά συναισθήματα σε συμπεριφορές που στις σημερινές αστικές κοινωνίες ίσως να κρίνονταν κοινωνικά ή ηθικά μεμπτές. Δεν παύουν όμως να αποπνέουν έναν αέρα οικειότητας και αθωότητας που παραπέμπει στις συνθήκες ζωής μιας άλλης εποχής.
Οι Μικρές Ιστορίες επιλέγηκαν κυρίως επειδή φαίνεται να έχουν μια ιδιαίτερη λειτουργία συλλογικής ταύτισης και συνοχής, καθώς είναι γνωστές σε όσες και όσους γεννήθηκαν και μεγάλωσαν στον Κορμακίτη· τις αφηγούνται όταν βρίσκονται μεταξύ τους, όχι για να τις γνωρίσουν οι άλλοι, αλλά επειδή οι άλλοι τις γνωρίζουν ήδη. Η επανάληψη των γνωστών σε όλους γεγονότων υποδεικνύει ότι ο ρόλος των Μικρών ιστοριών είναι άλλος. Πρόκειται για ρόλο υπομνηστικό και επιβεβαιωτικό μιας συγκεκριμένης έσωθεν γνώσης για την κοινότητα, μιας γνώσης που οικοδομεί και προβάλλει έναν συγκεκριμένο τρόπο σκέψης και συμπεριφοράς δημιουργώντας συνεκτικούς δεσμούς ανάμεσα στα άτομα που μετέχουν στη συλλογική αυτή γνώση.
Μεταφέροντας τις στα νεότερα μέλη της κοινότητας που δεν τους δόθηκε η ευκαιρία να ακούσουν τις Μικρές Ιστορίες μέσα από τα δίκτυα αφήγησης που δημιουργούσαν οι πολλαπλές ευκαιρίες για επικοινωνία μέσα στο χωριό (στο καφενείο, στο προαύλιο της εκκλησίας μετά τη λειτουργία, στις οικογενειακές συναθροίσεις, σε γάμους, βαπτίσεις και αλλού), τους βοηθούμε να γίνουν μέτοχοι αυτής της οικείας, εσώτερης, συλλογικής γνώσης για την κοινότητα και τους ενθαρρύνουμε να αναζητήσουν και άλλους τρόπους σύνδεσης με την κοινότητά τους.
Οι Μικρές Ιστορίες αποδόθηκαν στο σύστημα γραφής της κυπριακής αραβικής και μεταφράστηκαν στα ελληνικά. Συνοδεύονται από τα πρωτότυπα ηχητικά αποσπάσματα που εμφανίζονται με τη μορφή κωδικών ταχείας απόκρισης (QR codes). Οι ιστορίες μπορούν να αξιοποιηθούν για την καλλιέργεια της προφορικής ή της γραπτής κατανόησης της κυπριακής αραβικής. Οι μικροί φίλοι μπορούν να ακούσουν ή να διαβάσουν κάθε ιστορία και να τοποθετήσουν τις εικόνες με τη σειρά που ανταποκρίνεται στα αφηγηματικά γεγονότα, βάζοντας τους αριθμούς από 1 μέχρι 5 στους μικρούς κύκλους που εμφανίζονται σε κάθε εικόνα.
Τις δέκα Μικρές Ιστορίες, μας της αφηγήθηκαν τα μέλη της μαρωνιτικής κοινότητας Ιωάννης Ιωσήφ Πετρή, Φιλού Ιωάννη Τσουτζούκη, Πεππής Ιωάννου Χριστοφή, Χρυστάλλα Ιωάννη Πετρή, Πέππα Αντώνη Διάκου, Ιωσηφίνα Μιχαήλ Φραγκίσκου, Γιώργος Αντώνη Φένεκ και Αντώνης Χατζηκωσταντής.
Τους ευχαριστούμε θερμά.
Lli-χramín tel jejj / Οι ορνιθοκλέφτες
L-sark telli zlepkye / Η κλοπή των ξεροτήανων
Ll-oftó u l-pasle / Το οφτό και το κρεμμύδι
L-θavma tel Catra tel Markí / Το θαύμα της Παναγίας του Μαρκί
Lli-skarpes ma l-pilatşés / Τα παπούτσια με τις λάσπες
L-sinn telli δrako / Το δόντι του δράκου
Illi-psarka tel Korno / Τα ψάρια του Κόρνου
L-χumr kouelles / Τα κόκκινα πρόβατα
Lli-tşinió u l-nem arnep / Ο κυνηγός και ο κοιμισμένος λαγός
L-θor u l-cafa / Ο ταύρος και το φίδι
Last Updated on 12 Δεκεμβρίου, 2024
